{"id":11212,"date":"2023-02-24T20:00:41","date_gmt":"2023-02-24T20:00:41","guid":{"rendered":"https:\/\/petinya.org\/blog\/?p=11212"},"modified":"2023-02-24T20:00:41","modified_gmt":"2023-02-24T20:00:41","slug":"havanin-aniden-sogumasi-ve-isinmasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/petinya.org\/blog\/havanin-aniden-sogumasi-ve-isinmasi\/","title":{"rendered":"Havan\u0131n Aniden So\u011fumas\u0131 ve Is\u0131nmas\u0131 2023"},"content":{"rendered":"

Havan\u0131n Aniden So\u011fumas\u0131 ve Is\u0131nmas\u0131<\/strong>: Havan\u0131n aniden so\u011fumas\u0131na hemen hemen herkes \u015fahit olmu\u015ftur. Havan\u0131n aniden \u0131s\u0131nmas\u0131 da kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan bir durumdur. Ama ani so\u011fuma daha \u00e7ok hissedebildi\u011fimiz bir an oldu\u011fu i\u00e7in daha fazla dikkat \u00e7ekmi\u015ftir. Havan\u0131n b\u00f6yle ani de\u011fi\u015fiklik g\u00f6stermesinin temellerinde ne oldu\u011funa yak\u0131ndan bakal\u0131m.<\/p>\n

<\/span>Lisede Co\u011frafya Dersinde \u00d6\u011frendi\u011fimiz Hava<\/strong><\/span><\/h2>\n

Lise \u00f6\u011freniminizde hava s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n temel sebebi olarak g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fme a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 \u00f6\u011frendiniz. Bu do\u011frudur ama bu i\u015f sadece bununla kalmaz. E\u011fer sadece bu kadar basit \u015fekilde olsayd\u0131 hava aniden so\u011fuyamazd\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131n mevsimsel geli\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131 aniden de\u011fi\u015fmiyor.<\/p>\n

Lisede g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131n geli\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 ve buna sebep olan eksen e\u011fikli\u011fini \u00f6\u011frenmi\u015ftiniz. Ger\u00e7ekten de d\u00fcnya ekseni e\u011fik bir \u015fekilde hareket etti\u011fi i\u00e7in mevsimler ya\u015fan\u0131yor. D\u00fcnya\u2019n\u0131n orta ku\u015fak olarak adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z 30-60 derece enlemlerinde 4 mevsim ya\u015fan\u0131r. Ekvator ve \u00e7evresinde hep s\u0131cak hava ya\u015fan\u0131rken kutuplar ve \u00e7evresinde hep so\u011fuk hava olur.<\/p>\n

Yukar\u0131da bahsedilen orta ku\u015fak havan\u0131n ani so\u011fumas\u0131 yada ani \u0131s\u0131nmas\u0131 olay\u0131na en fazla maruz kalan aland\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc mevsimsel ge\u00e7i\u015fler ve hareketli hava k\u00fctleleri bu alanda etkili olur. Zaten havan\u0131n ani de\u011fi\u015fimlerindeki temel sebepte hareketli hava k\u00fctleleridir.<\/p>\n

<\/span>Hareketli Hava K\u00fctlelerinin Havay\u0131 Aniden De\u011fi\u015ftirmesi<\/strong><\/span><\/h2>\n

Havan\u0131n Aniden So\u011fumas\u0131 ve Is\u0131nmas\u0131<\/strong>: Hareketli hava\u00a0 k\u00fctlelerini somutla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in bulutlar gibi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Asl\u0131nda hava k\u00fctlesi g\u00f6zle g\u00f6remedi\u011fimiz gazlardan olu\u015fuyor. Ama bu k\u00fctlenin i\u00e7inde a\u015f\u0131r\u0131 su buhar\u0131 olunca bulutla\u015f\u0131yor ve g\u00f6r\u00fcn\u00fcr oluyor. Bu y\u00fczden hava k\u00fctlesini bulutlara benzeterek somut d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz.<\/p>\n

Atmosfer \u00e7e\u015fitli gazlardan olu\u015fur ve halk dilinde buna hava deriz. Bu havan\u0131n her taraf\u0131 ayn\u0131 s\u0131cakl\u0131\u011fa sahip de\u011fildir. Bu zaten \u00e7ok a\u00e7\u0131k de\u011fil mi, kutuplarda so\u011fuk hava ekvatorda s\u0131cak hava var. Dolay\u0131s\u0131yla bu s\u0131cak hava ile so\u011fuk hava birbirine do\u011fru hareket ettik\u00e7e birbirlerini etkilerler. \u0130\u015fte bu y\u00fczden hareketli hava k\u00fctleleri s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 etkiliyor.<\/p>\n

\u00c7\u00fcnk\u00fc s\u0131cak bir yere kutuplardan gelen bir hava k\u00fctlesi oran\u0131n s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr. R\u00fczgarlar bu hava k\u00fctlelerini estikleri y\u00f6ne ta\u015f\u0131rlar ve ge\u00e7tikleri co\u011frafyalar\u0131n s\u0131cakl\u0131klar\u0131n\u0131 etkilerler.<\/p>\n

Orta ku\u015fak hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz s\u0131cak ve so\u011fuk hava k\u00fctlelerinin en \u00e7ok ge\u00e7ti\u011fi yerdir. Orta ku\u015fak so\u011fuk co\u011frafyalar ile s\u0131cak co\u011frafyalar aras\u0131nda kalm\u0131\u015f ve bu her iki k\u00fctlenin etkisine maruz kalm\u0131\u015ft\u0131r. Orta ku\u015fakta 4 mevsim ve bu mevsimlerin \u00f6zellikleri ya\u015fansa bile hava k\u00fctleleri bu s\u0131cakl\u0131klar \u00fczerinde \u00e7ok fazla etkilidir.\u00a0 (bkz. Ani Hava De\u011fi\u015fikli\u011finin Nedenleri<\/strong><\/a>)<\/p>\n

<\/span>Eksen E\u011fikli\u011fi mi Hava K\u00fctleleri mi<\/strong><\/span><\/h2>\n

Havan\u0131n Aniden So\u011fumas\u0131 ve Is\u0131nmas\u0131<\/strong>: Bir yerin s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirleyen en etkili fakt\u00f6r eksen e\u011fikli\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak geli\u015fen g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fme a\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r. G\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131nlar\u0131 yere ne kadar dik a\u00e7\u0131yla d\u00fc\u015ferse o kadar etkili olur ve havay\u0131 \u0131s\u0131t\u0131r. Ancak \u0131s\u0131nan<\/a> bir co\u011frafyada s\u0131cakl\u0131k hep ayn\u0131 kalmaz. G\u00fcnd\u00fcz ve gece s\u0131cakl\u0131klar\u0131ndaki de\u011fi\u015fimler g\u00fcne\u015fe ba\u011fl\u0131, y\u0131l i\u00e7indeki de\u011fi\u015fimlerde mevsimlere yani eksen e\u011fikli\u011fine ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Ancak bazen \u0131l\u0131k bir geceden sonra buz gibi bir sabahla uyanabiliriz. Yada bazen yaz aylar\u0131nda birden bire \u00e7ok so\u011fuk bir gece ile kar\u015f\u0131la\u015fabiliriz. \u0130\u015fte bunun sebebi hareketli hava k\u00fctleleridir.<\/p>\n

Hareketli hava k\u00fctleleri geldikleri yerin yada \u00fczerinden ge\u00e7tikleri co\u011frafyalar\u0131n karakterlerini de getirirler. Bazen s\u0131cak, bazen so\u011fuk getitirler. Bazen de ya\u011f\u0131\u015f ve bazen de kurakl\u0131k<\/strong> getirirler. \u0130\u015fte bu hareketli hava k\u00fctleleri s\u0131cak bir g\u00fcn\u00fc birden bire b\u00f6yle so\u011futabiliyor. Havan\u0131n aniden so\u011fumas\u0131n\u0131n sebebi hareketli hava k\u00fctleleridir.<\/p>\n

Hareketli hava k\u00fctlelerini s\u0131cak hava ve so\u011fuk hava k\u00fctleleri olarak ay\u0131rabiliriz. Ancak bunlar\u0131n tek \u00f6zelli\u011fi bu de\u011fildir. Yatay y\u00f6nl\u00fc ve dikey y\u00f6nl\u00fc hava hareketleri de oluyor. Zaten yatay y\u00f6nl\u00fc hava hareketine r\u00fczgar diyoruz. Dikey y\u00f6nl\u00fc hava hareketleri de buharla\u015fmayla beraber ya\u011f\u0131\u015flar\u0131 getiriyor.<\/p>\n

Konunun ba\u015f\u0131nda hava k\u00fctlelerini bulutlara benzetin demi\u015ftim. San\u0131r\u0131m yaz\u0131y\u0131 okuduktan sonra art\u0131k hava k\u00fctlesini bulutlara benzetmeden de somutla\u015ft\u0131rabiliyorsunuzdur. \u0130lla bulut olmas\u0131na gerek yok bazen kupkuru bir hava bile kar\u015f\u0131n\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. \u0130\u015fte o da kuru hava k\u00fctlesidir g\u00f6z\u00fcn\u00fczle g\u00f6remeseniz bile.<\/p>\n

Havan\u0131n Aniden So\u011fumas\u0131 ve Is\u0131nmas\u0131 <\/strong>isimli konu umar\u0131z bu konudaki t\u00fcm sorular\u0131n\u0131za yan\u0131t vermi\u015ftir. Okudu\u011funuz i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr ederiz<\/p>\n

Yazar: Fatih Kar Co\u011frafya \u00d6\u011fretmeni<\/em>
\nKonu:\u00a0Havan\u0131n Aniden So\u011fumas\u0131 ve Is\u0131nmas\u0131<\/em><\/p><\/blockquote>\n


\nR\u00fcyan\u0131zda \u0130stedi\u011finizi Yapabilirsiniz! LUCID R\u00fcya Nedir?<\/a>
\n<\/em><\/p><\/blockquote>\n

\n
\n
\n

\u0130\u00e7indekiler<\/p>\nToggle<\/span><\/path><\/svg><\/svg><\/span><\/span><\/span><\/a><\/span><\/div>\n